Steenkool is een fossiele brandstof, ontstaan uit plantenresten. Nadat eerst veen werd gevormd door de tijd heen (onze veengebieden in Nederland), ontstaat later, onder druk, bruinkool en nog veel later steenkool. We noemen steenkool dan ook een fossiele brandstof, omdat het is ontstaan uit fossiele resten. Net als olie en gas, raakt ook steenkool een keer op.

Steenkool wordt in steenkoolmijnen gedolven. Zo’n mijn ontstaat natuurlijk niet vanzelf. Eerst wordt de bovenste laag van de Aarde verwijderd. Maar daarvoor moeten eerst de planten en bomen worden weggehaald. Daarna begint het delven van de steenkool. De steenkool bevindt zich in de diepere aardlagen. Er zijn meerdere manieren om steenkool te delven. Door een systeem van gangen aan te leggen en zo de diepere aardlagen te bereiken of door middel van open mijnbouw. Daarvoor zijn grote machines nodig om de grond eerst weg te halen.

MERTHYR TYDFIL, WALES – NOVEMBER 01: An aerial view at Ffos-y-Fran opencast coalmine on November 1, 2021 in Merthyr Tydfil, Wales. The opencast coal mine, which is due to close in 2022, is one of the few remaining such mines in the United Kingdom. The UK has largely transitioned away from coal, relying more on natural gas and renewables for its power grid, and vows to stop burning coal to generate electricity by October 1, 2024. (Photo by Matthew Horwood/Getty Images)

Steenkool is één van de meest voorkomende fossiele brandstoffen op Aarde. Er is waarschijnlijk nog voor 200 jaar aan steenkool in de Aarde aanwezig. We hebben het dan over de steenkool die rendabel is om boven de grond te halen.

De gemakkelijkst bereikbare steenkool is al lang geleden op geraakt. We moeten steeds dieper graven met steeds meer energie om dezelfde hoeveelheid steenkool boven de grond te krijgen. Het laagst hangende fruit wordt het eerst geplukt.

Steenkool was in het begin van de 19e eeuw de aanjager van de industriële revolutie. James Watt vond een manier om minder steenkool te hoeven te gebruiken, door een efficiëntere stoommachine uit te vinden. Echter, door deze efficiëntere manier van gebruik werd de stoommachine op meer plaatsen gebruikt en werd juist meer steenkool gebruikt. Deze uitkomst noemen we de “Jevons Paradox”, naar het verhaal van Williams Stanley Jevons

Tegenwoordig gebruiken we steenkool voor energiecentrales (als de zon niet meer schijnt en de wind niet voldoende meer waait zorgen ze voor stroom). Maar ook voor het produceren van staal en het maken van cement. Op de website https://jancovici.com/en/energy-transition/coal/using-coal-but-what-for/ vond ik onderstaande afbeelding. (Google vertaalt de pagina voor je).

In de grafiek zie je dat het gebruik elk jaar toeneemt. Ook deze grafiek heb ik overgenomen van de website https://jancovici.com/en/energy-transition/coal/using-coal-but-what-for/